Kazanımlar
- Y.4.1.1. İnsan olmanın niteliklerini açıklar.
İçerik çerçevesi
- İnsanın diğer canlılarla ortak ve farklı yanlarına değinilir.
- İnsanı insan yapan değerlere odaklanılır.
- Toplam hafta
- 42
- Ders haftası
- 37
- Tatil haftası
- 5
- Ünite / tema
- 8
- Konu
- 37
- Kazanım
- 30
2025-2026 yılı tamamlandı
Bu planın son haftası 22 – 26 Haziran 2026 tarihlerindeydi. Plan aşağıda tam olarak duruyor; bir sonraki eğitim öğretim yılının planları yayımlandığında bu sayfa güncellenecek.
Planı indirin
42 haftanın tamamı, 30 kazanımla birlikte — yazdırmaya hazır PDF. Düzenlenebilir Word (.docx) hâlini DersTakip uygulamasından alabilirsiniz.
Ünite ve tema dağılımı
Yılın hangi bölümünde hangi ünitenin olduğunu görmek için özet tablo.
| Ünite / tema | Hafta aralığı | Süre | Kazanım |
|---|---|---|---|
| İnsan Olmakİnsan Olmanın Nitelikleri · Temel ve Vazgeçilmez Haklar · Yaşamdan Hak Örnekleri · Çocuk ve Yetişkin Olmak · Ünite Değerlendirmesi | 1–5 | 5 hafta | 4 |
| Hak, Özgürlük ve SorumlulukHak, Özgürlük ve Sorumluluk İlişkisi · İnsan Olma Sorumluluğu · Hak ve Özgürlüklerin Kullanımı · Hak İhlalleri ve Hissedilenler · Hak İhlallerinde Sorumluluklarımız · Hak İhlallerinde Başvuru Yolları · Hak ve Özgürlüklere Saygı · Birlikte Yaşama Kültürü ve Haklar · Ünite Değerlendirmesi | 6–15 | 9 hafta | 8 |
| Adalet ve EşitlikFarklılıklara Saygı · Adalet ve Eşitlik Kavramları · Haklar ve Özgürlükler Bakımından Eşitlik · Adalet ve Eşitliğin Sağlandığı Durumlar · Adil ve Eşit Davranışların Duygusal Etkileri · Ünite Değerlendirmesi | 16–23 | 6 hafta | 5 |
| UzlaşıAnlaşmazlıkların Nedenleri · Uzlaşı Gerektiren ve Gerektirmeyen Durumlar · Anlaşmazlıkları Çözmek İçin Uzlaşı Yolları · Anlaşmazlık ve Uzlaşı Durumlarının Sonuçları · Ünite Değerlendirmesi | 24–29 | 5 hafta | 4 |
| KurallarKural Kavramı · Kural, Özgürlük ve Hak İlişkisi · Kurallara Uymanın Toplumsal Katkısı · Kuralların Uygulanmasına Katkı · Ünite Değerlendirmesi | 30–34 | 5 hafta | 4 |
| Birlikte YaşamaBirlikte Yaşamak İçin Yurt İhtiyacı · Birlikte Yaşamak İçin Düzenleyici Kurumlar · Devletin Yurttaşlarına Karşı Sorumlulukları · Yurttaş Olmanın Sorumlulukları · Birlikte Yaşama Kültürünün Yansımaları | 35–40 | 5 hafta | 5 |
| Genel TekrarDönem Sonu Genel Tekrar | 41 | 1 hafta | 0 |
| Yıl Sonu DeğerlendirmeYıl Sonu Değerlendirme ve Kapanış | 42 | 1 hafta | 0 |
Hafta hafta plan
42 hafta, tatiller dahil.
İnsan Olmak
1–5. hafta8 Eylül – 10 Ekim 20254 kazanım
Kazanımlar
- Y.4.1.2. İnsanın doğuştan gelen temel ve vazgeçilmez hakları olduğunu bilir.
İçerik çerçevesi
- Hakların, insan olmaktan kaynaklandığı vurgulanır ve insanın nitelikleri ile haklar arasındaki bağa vurgu yapılır.
- İnsan haklarının herkesi kapsadığı vurgulanır.
Kazanımlar
- Y.4.1.3. Haklarına kendi yaşamından örnekler verir.
İçerik çerçevesi
- Can, beden ve mal dokunulmazlığı, düşünce, inanç ve ifade özgürlüğü, yaşama, çalışma, sağlık, eğitim, oyun, dinlenme vb. haklar üzerinde durulur.
Kazanımlar
- Y.4.1.4. Çocuk ile yetişkin arasındaki farkları açıklar.
İçerik çerçevesi
- Çocuk ile yetişkin arasındaki farklar; hak, görev, sorumluluk, özerk karar verme, temel ihtiyaçları karşılama vb. açılardan ele alınır.
- Yaşı ilerledikçe hak, özgürlük ve sorumluluklarının nasıl farklılaştığına değinilir; bu bağlamda çocuk hakları ve insan hakları genel biçimde karşılaştırmalı olarak ele alınır.
İçerik çerçevesi
- İlk ünite olan 'İnsan Olmak' ünitesinin genel tekrarı ve değerlendirme çalışmaları yapılır.
Hak, Özgürlük ve Sorumluluk
6–15. hafta13 Ekim – 19 Aralık 20258 kazanım
Kazanımlar
- Y.4.2.1. Hak, özgürlük ve sorumluluk arasındaki ilişkiyi fark eder.
Kazanımlar
- Y.4.2.2. İnsan olma sorumluluğunu taşımanın yollarını açıklar.
İçerik çerçevesi
- İnsanın kendine, ailesine, arkadaşlarına, diğer insanlara, doğaya, çevreye, hayvanlara ve insanlığın ortak mirasına karşı sorumluluklarına yer verilir.
Kazanımlar
- Y.4.2.3. Hak ve özgürlüklerini kullanabilen ve kullanamayan çocukların yaşantılarını karşılaştırır.
İçerik çerçevesi
- Örneklerin hem yakın hem de uzak çevreyi kapsamasına özen gösterilir.
Kazanımlar
- Y.4.2.4. Hak ve özgürlüklerinin ihlal edildiği veya kısıtlandığı durumlarda hissettiklerini ifade eder.
İçerik çerçevesi
- Hak ve özgürlükleri ihlal edilen kişilerin duygularına duyarlı olmanın önemine vurgu yapılır.
- Kişilerin görüş, düşünce ve hislerine duyarlı olunmadığında neden olabilecek sorunlara değinilir.
Kazanımlar
- Y.4.2.5. Hak ve özgürlüklerin ihlal edildiği veya kısıtlandığı durumların çözümünde ne tür sorumluluklar üstlenebileceğine ilişkin örnekler verir.
İçerik çerçevesi
- Çözüm önerilerinin uzlaşıya dönük, şiddetten uzak ve demokratik olması sağlanır.
Kazanımlar
- Y.4.2.5. Hak ve özgürlüklerin ihlal edildiği veya kısıtlandığı durumların çözümünde ne tür sorumluluklar üstlenebileceğine ilişkin örnekler verir.
İçerik çerçevesi
- Sorunların çözümü için izlenecek yollar ile başvurulacak kurum ve kuruluşlara [okul meclisleri, il ve ilçe insan hakları kurulları, Kamu Denetçiliği Kurumu (Ombudsmanlık) vb.] değinilir.
Kazanımlar
- Y.4.2.6. Hak ve özgürlüklere saygı gösterir.
İçerik çerçevesi
- Kendi hak ve özgürlüklerine gösterilmesini beklediği saygıyı, kendisinin de başkalarının hak ve özgürlüklerine göstermesi gerektiği vurgulanır.
Kazanımlar
- Y.4.2.7. Hak ve özgürlüklerin kullanılmasının birlikte yaşama kültürüne etkisini değerlendirir.
İçerik çerçevesi
- Hak ve özgürlüklerin özenle kullanıldığı veya kısıtlandığı, ihlal edildiği durumların olası sonuçlarına yer verilir.
- Cumhuriyet'in ve değerlerinin birlikte yaşama kültürüne katkısı vurgulanır.
İçerik çerçevesi
- İkinci ünite olan 'Hak, Özgürlük ve Sorumluluk' ünitesinin genel tekrarı ve değerlendirme çalışmaları yapılır.
Adalet ve Eşitlik
16–23. hafta22 Aralık 2025 – 13 Şubat 20265 kazanım
Kazanımlar
- Y.4.3.1. İnsanların farklılıklarına saygı gösterir.
İçerik çerçevesi
- İnsanlar arasındaki farklılıkların doğal olduğu ve bunun ayrımcılığa neden olmaması gerektiği vurgulanır.
- Farklılıkların arkadaşlığa, dostluğa ve diğer insanlarla ilişkiye engel olmayacağı vurgulanır.
- Farklılıkların kimi zaman farklı haklara (çocuk hakları, kadın hakları, engelli hakları vb.) sahip olmayı gerektirdiğine değinilir.
Kazanımlar
- Y.4.3.2. Adalet ve eşitlik kavramlarını birbiriyle ilişkili olarak açıklar.
İçerik çerçevesi
- Adalet ve eşitlik kavramlarının farklarına değinilir.
- Adalet ve eşitlik bağlamında cinsiyet eşitliği, pozitif ayrımcılık konuları (dezavantajlılar, engelliler, çocuklar ile ilgili örnekler gibi) ele alınır.
Kazanımlar
- Y.4.3.3. İnsanların hak ve özgürlükler bakımından eşit olduğunu bilir.
İçerik çerçevesi
- Eşitliğin kurallar ve yasalar ile güvence altına alındığına değinilir.
Kazanımlar
- Y.4.3.4. Adaletin veya eşitliğin sağlandığı ve sağlanamadığı durumları karşılaştırır.
İçerik çerçevesi
- Karşılaştırmalar; demokrasi kültürü, birlikte yaşama, uzlaşı, çatışma bağlamlarında örneklerle ele alınır.
Kazanımlar
- Y.4.3.5. Adil veya eşit davranılmadığında insanlarda oluşabilecek duyguları açıklar.
İçerik çerçevesi
- Öğrencilerin empati kurmalarını sağlayabilecek örneklere yer verilir.
İçerik çerçevesi
- Üçüncü ünite olan 'Adalet ve Eşitlik' ünitesinin genel tekrarı ve değerlendirme çalışmaları yapılır.
Uzlaşı
24–29. hafta16 Şubat – 27 Mart 20264 kazanım
Kazanımlar
- Y.4.4.1. İnsanlar arasındaki anlaşmazlıkların nedenlerini açıklar.
İçerik çerçevesi
- Anlaşmazlıkların yaşamın bir parçası ve doğal olduğu vurgulanır.
- Anlaşmazlık durumlarında bütün tarafların aynı anda haklı olup olamayacağı sorgulanır.
- Anlaşmazlıkların nedenlerinden bazılarının iletişim ile ilgili olabileceğine değinilir.
Kazanımlar
- Y.4.4.2. Uzlaşı gerektiren ve gerektirmeyen durumları karşılaştırır.
İçerik çerçevesi
- Uzlaşının bireysel yaşamla değil, toplumsal yaşamla ilgili olduğu vurgulanır.
- Uzlaşı gerektiren durumların değer, ilgi, inanç ve beklentilerle ilgili olduğuna; kural, yasa, yönetmelik vb. ile belirlenmiş hususların ise uzlaşı gerektirmeyen durumlarla ilgili olduğuna değinilir.
Kazanımlar
- Y.4.4.3. Anlaşmazlıkları çözmek için uzlaşı yolları arar.
İçerik çerçevesi
- Uzlaşı aramada sürecin (ortak dil, iletişim vb.) sonuçtan daha önemli olduğu vurgulanır.
- Uzlaşı sürecinde fikirlerin gerekçe ve kanıtlara dayalı olarak savunulması gereği üzerinde durulur.
- Uzlaşı sürecinde saygı, açık fikirlilik, sabırlı olma, güven, empati, iş birliği vb. önemine vurgu yapılır.
Kazanımlar
- Y.4.4.4. Anlaşmazlık ve uzlaşı durumlarının sonuçlarını örneklerle karşılaştırır.
İçerik çerçevesi
- Sonuçların karşılaştırılmasında birlikte yaşama kültürü dikkate alınır.
- Anlaşmazlık durumlarında karşılıklı olarak hak ve özgürlüklere saygı gösterilmesi gerektiği vurgulanır.
- Uzlaşı ile çözülen sorunun, başka bir soruna neden olup olmayacağına değinilir.
İçerik çerçevesi
- Dördüncü ünite olan 'Uzlaşı' ünitesinin genel tekrarı ve değerlendirme çalışmaları yapılır.
Kurallar
30–34. hafta30 Mart – 1 Mayıs 20264 kazanım
Kazanımlar
- Y.4.5.1. Kural kavramını sorgular.
İçerik çerçevesi
- Kuralların neden var olduğuna, kim veya kimler tarafından ve nasıl konulduğuna güncel yaşamdan örneklerle değinilir.
- Yazılı ve yazılı olmayan kurallara değinilir.
- Kuralların zaman içerisinde değişebileceği vurgulanır.
Kazanımlar
- Y.4.5.2. Kuralın, özgürlük ve hak arasındaki ilişkiye etkisini değerlendirir.
İçerik çerçevesi
- Kuralların özgürlükleri ve hakları sınırlandırıp sınırlandırmayacağına değinilir.
Kazanımlar
- Y.4.5.3. Kurallara uymanın toplumsal ahenge ve birlikte yaşamaya olan katkısını değerlendirir.
İçerik çerçevesi
- Kurallara uyulmadığında ortaya çıkabilecek sorunlara değinilir.
- Kurallara uyulmadığında uygulanacak yaptırımların önemine değinilir.
- Birey, toplum, devlet ilişkisinin kurallarla düzenlendiğine ve bunun hukukun üstünlüğü ile olan ilişkisine değinilir.
Kazanımlar
- Y.4.5.4. Kuralların uygulanmasına katkı sağlar.
İçerik çerçevesi
- Kurallara uymanın ve uyulmasını takip etmenin yurttaşlık görevi olduğu belirtilir.
- Kurallara uymayanları uyarmanın doğru bir davranış olduğu vurgulanır.
İçerik çerçevesi
- Beşinci ünite olan 'Kurallar' ünitesinin genel tekrarı ve değerlendirme çalışmaları yapılır.
Birlikte Yaşama
35–40. hafta4 Mayıs – 12 Haziran 20265 kazanım
Kazanımlar
- Y.4.6.1. Birlikte yaşamak için bir yurda ihtiyaç olduğunu bilir.
İçerik çerçevesi
- Yurdun sadece bir mekân olmadığına; yaşayış biçimi, ortak değerler ve kültür ile anlam bulduğuna vurgu yapılır.
- Haymatlos ve mülteci kavramları öğrenci seviyesine uygun şekilde açıklanır.
Kazanımlar
- Y.4.6.2. Birlikte yaşayabilmek için düzenleyici bir kuruma ihtiyaç olduğunu kavrar.
İçerik çerçevesi
- Kamu kurumları ve sivil toplum kuruluşları ile bunların işlevlerine değinilir.
Kazanımlar
- Y.4.6.3. Devletin yurttaşlarına karşı sorumluluklarını açıklar.
İçerik çerçevesi
- Kamu kurum ve kuruluşlarının yurttaşların haklarını korumak ve geliştirmek, yurttaşlarına hizmet etmek, onların ihtiyaçlarını ve güvenliğini karşılamak için var olduğuna değinilir.
Kazanımlar
- Y.4.6.4. Yurttaş olmanın sorumluluklarını açıklar.
İçerik çerçevesi
- Aktif yurttaşlık kavramına örneklerle vurgu yapılır.
- Yurttaş olma sorumluluğu bireylerin konumları (çocuk-yetişkin) ile ilişkilendirilmelidir.
- Yurttaşın hem diğer yurttaşlara hem de devlete karşı sorumluluklarına değinilir.
Kazanımlar
- Y.4.6.5. Birlikte yaşama kültürünün günlük hayattaki yansımalarına örnekler verir.
İçerik çerçevesi
- Verilen örneklerin saygı, sorumluluk alma, iş birliği ve paylaşım, kararlara katılma, kurallara uyma, diyalog ve iletişimi içermesi sağlanır.
Genel Tekrar
41. hafta15 – 19 Haziran 2026
İçerik çerçevesi
- İkinci dönemde işlenen ünitelerin genel tekrarı yapılır.
- Öğrencilerin eksik kaldığı konular pekiştirilir.
Yıl Sonu Değerlendirme
42. hafta22 – 26 Haziran 2026
İçerik çerçevesi
- Tüm yıl boyunca öğrenilen konuları kapsayan genel değerlendirme etkinlikleri yapılır.
- Ders yılı sonlandırılır.
Planın tamamını PDF olarak indirebilir ya da doğrudan yazdırabilirsiniz (Ctrl+P) — yazdırma görünümü sadeleştirilmiştir.
Sık sorulanlar
4. Sınıf İnsan Hakları, Yurttaşlık ve Demokrasi dersi kaç haftalık plana göre işleniyor?
Plan 42 hafta üzerinden kuruludur: 37 hafta ders, 5 hafta tatil. Ders haftada 2 saattir, yani yıl boyunca yaklaşık 74 ders saati eder.
4. Sınıf İnsan Hakları, Yurttaşlık ve Demokrasi ilk hafta hangi konuyla başlıyor?
İlk ders haftası (8 – 12 Eylül 2025) İnsan Olmak teması altında İnsan Olmanın Nitelikleri konusuyla başlar.
Bu derste kaç kazanım var?
Plan boyunca 30 kazanım ve 61 süreç bileşeni yer alır; bunlar 8 ünite/tema ve 37 konu başlığına dağılmıştır.
Plandaki tatil haftaları hangileri?
Takvimde Ara Tatil, Yarıyıl Tatili, Kurban Bayramı Tatili haftaları ders dışıdır; planda boş bırakılmış olarak görünür. Toplam 5 hafta bu şekildedir.
Bu planı olduğu gibi kullanabilir miyim?
Başlangıç noktası olarak evet, ancak yıllık planı zümreniz onaylar. Okulunuzun ders saati, tatil takvimi ve sınıfınızın hızı farklıysa haftaları kaydırmanız gerekir.
4. Sınıf düzeyindeki diğer dersler
AlmancaBeden Eğitimi ve OyunBilişim Teknolojileri ve YazılımDin Kültürü ve Ahlak BilgisiFransızcaGörsel SanatlarİngilizceİtalyancaMatematikMüzikSosyal BilgilerTürkçeTümü →
Not: 2025-2026 Eğitim Öğretim Yılı tamamlandı. Bu sayfa arşiv değeriyle açık kalıyor; yeni yılın planı yayımlandığında buradan erişebileceksiniz.
Aynı planı telefonda taşımak
Planın tamamı bu sayfada ve PDF olarak indirilebiliyor — üyelik yok, kilit yok. DersTakip uygulaması bunun üstüne şunları ekler:
- Doğru haftadan açılır. Uygulama plan takvimine bakıp bugünün haftasına kendisi gider; hafta aramakla uğraşmazsınız.
- Haftalara not düşersiniz. "Bu hafta 2 saat kaydık", "telafi gerekiyor" gibi notlar haftanın altında kalır.
- Derslerinizi favorilere alırsınız. Girdiğiniz 4-5 ders, her açılışta ilk ekranda olur.
- Düzenlenebilir Word (.docx). Sitedeki PDF baskıya hazırdır; zümrede üzerinde oynayacağınız .docx dosyasını uygulama üretir.
- Tüm sınıflarda kazanım araması yaparsınız. Bir kazanımın hangi sınıfın hangi haftasında geçtiğini aratabilirsiniz.
Uygulamada bu bölümün adı Kazanımlar. Ücretsizdir; planları görmek için ödeme gerekmez.