10. Sınıf Astronomi ve Uzay Bilimleri Yıllık Planı (2025-2026)

Seçmeli DerslerHaftada 2 ders saati8 Eylül 2025 – 26 Haziran 2026

10. Sınıf Astronomi ve Uzay Bilimleri dersinin 42 haftalık ünitelendirilmiş yıllık planı. Aşağıda her hafta için tema, konu, kazanımlar ve süreç bileşenleri tam olarak yer alır.

Toplam hafta
42
Ders haftası
38
Tatil haftası
4
Ünite / tema
8
Konu
30
Kazanım
69

2025-2026 yılı tamamlandı

Bu planın son haftası 22 – 26 Haziran 2026 tarihlerindeydi. Plan aşağıda tam olarak duruyor; bir sonraki eğitim öğretim yılının planları yayımlandığında bu sayfa güncellenecek.

Planı indirin

42 haftanın tamamı, 69 kazanımla birlikte — yazdırmaya hazır PDF. Düzenlenebilir Word (.docx) hâlini DersTakip uygulamasından alabilirsiniz.

Ünite ve tema dağılımı

Yılın hangi bölümünde hangi ünitenin olduğunu görmek için özet tablo.

Ünite / temaHafta aralığıSüreKazanım
1. Ünite: Astronominin Tanımı ve GelişimiAstronominin Tanımı · Astronominin Doğuşu · Astronominin Alt Dalları · Astronominin Bilgi Kaynakları · Astronomide Kullanılan Araçlar1–55 hafta11
2. Ünite: Evreni TanıyalımEvrenin Yapısı ve Geçmişe Bakış · Genişleyen Evren · Samanyolu ve Güneş Sistemi · Modern Astronominin Doğuşu · Uzaklık ve Görünür Büyüklük · Yıldızların Evrimi · Kara Cisim Işıması ve Yıldızların Işıtması6–159 hafta15
3. Ünite: Kon Düzenekleri ve Görünür HareketGök Küresi · Küresel Kon Düzeneğinin Genel Tanımı · Coğrafi Kon Düzeneği · Astronomik Kon Düzenekleri · Astronomik Kon Düzenekleri ve Günlük Görünür Hareket16–236 hafta11
4. Ünite: Ay ve Güneş'in Görünür HareketleriGüneş'in Görünür Hareketleri · Ay'ın Görünür Hareketleri ve Evreleri · Güneş ve Ay Tutulmaları24–295 hafta9
5. Ünite: Zaman ve TakvimZaman · Takvim30–345 hafta8
6. Ünite: Uzay Bilimleri ve Uzay ÇalışmalarıUzay Bilimleri · Uzay Bilimlerinin Gelişimi ve Uzay Çalışmaları · Uzay Çalışmalarının Gelişimi · Uzay Çalışmalarında Kullanılan Araçlar · Evrende Hayat Var mı? ve Uzaya Seyahat · Uzay Kolonileri35–406 hafta12
Genel Tekrar ve Proje SunumlarıYıl Sonu Genel Tekrarı411 hafta2
Yıl Sonu DeğerlendirmeDönem Sonu Değerlendirme ve Kapanış421 hafta1

Hafta hafta plan

42 hafta, tatiller dahil.

1. Ünite: Astronominin Tanımı ve Gelişimi

1–5. hafta8 Eylül – 10 Ekim 202511 kazanım

1Astronominin Tanımı8 – 12 Eylül 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.1.1. Astronominin temel konusunu tanır.
  • AUB.9.1.2. İnsan olarak, doğayı, doğal olayları ve bir bütün olarak evreni anlamamızda astronomi biliminin önemini açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Öğrencilere 'astronomi' sözcüğünün çağrışımları sorularak beyin fırtınası yapılır.
  • “Bilim” ve “temel bilim” kavramları açıklanır, temel bilimlerin isimleri ve ilgi alanları verilir.
  • Astronominin en önce gelişen temel bilim olduğu vurgulanır ve bilimsel araştırma ve düşüncenin gelişmesindeki rolü açıklanır.
2Astronominin Doğuşu15 – 19 Eylül 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.1.3. Astronominin insanların gereksinimleri sonucunda ortaya çıkan en eski bilim dalı olduğunu fark eder.
  • AUB.9.1.4. Astronomi tarihine damgasını vuran önemli bilim adamlarını tanır.

İçerik çerçevesi

  • Eski çağlarda takvim yapma amacıyla gökyüzü gözlemlerinin nasıl başladığı ve bu çalışmaların astronomi biliminin temelini nasıl oluşturduğu tartışılır.
  • Tarihteki ünlü astronomlar ve astronomiye katkıları kısaca verilir.
  • Astronmiye katkı sunan ünlü Türk ve İslam astronomları belirtilir.
  • Kopernik ile Ali Kuşçu'nun hayatı ve astronomiye katkıları okuma metni olarak verilir.
3Astronominin Alt Dalları22 – 26 Eylül 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.1.5. Astronomi ile diğer bilim dalları arasında ilişki kurar.
  • AUB.9.1.6. Temel bilimlerden biri olan astronominin alt dallarını sıralar.

İçerik çerçevesi

  • Grup çalışması ile astronominin matematik, fizik, kimya ve biyoloji bilimleriyle ilişkisi açıklanır.
  • Örnek olay incelemesi: Astronominin adli tıptaki uygulamasından bahsedilir.
  • Öğrenciler gruplara ayrılarak astronominin alt dallarından birini seçer ve araştırma sonuçlarını sunar.
4Astronominin Bilgi Kaynakları29 Eylül – 3 Ekim 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.1.7. Gözlem ve kuramın astronomideki önemini fark eder.
  • AUB.9.1.8. İnsan gözünün algılayamadığı ışınları tanır.

İçerik çerçevesi

  • Gözlem ve kuram hakkında hızlı tur tekniği ile öğrencilerin görüşleri alınır.
  • Ay'ın bir ay boyunca gözlemlenmesi ve gözlem formu oluşturulması etkinliği yapılır.
  • Görünür ışık dışında teknolojide kullanılan başka ışınların da olduğu belirtilir.
  • Kullanılan ışığın cinsine göre gözlemsel astronominin çeşitleri (radyo astronomisi, kızılöte astronomisi vb.) verilir.
5Astronomide Kullanılan Araçlar6 – 10 Ekim 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.1.9. İnsan gözünün hangi ışınları algılayamadığını ve bu ışınların günlük hayatta nerelerde kullanıldığını açıklar.
  • AUB.9.1.10. Astronomide kullanılan temel gözlem araçlarını tanır.
  • AUB.9.1.11. Teleskop çeşitlerini ve çalışma prensiplerini açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Grup çalışması ile x-ışınları, gama ışınları, kızılötesi, morötesi ve radyo dalgalarının günlük yaşamdaki kullanım alanları araştırılır.
  • Astronomide kullanılan temel araçların resimleri ve isimleri eşleştirilir.
  • Aynalı ve mercekli teleskoplar tanıtılır, çalışma prensipleri şekillerle açıklanır.
  • Gruplar halinde basit bir optik teleskop modeli tasarlanır ve yapılır.

2. Ünite: Evreni Tanıyalım

6–15. hafta13 Ekim – 19 Aralık 202515 kazanım

6Evrenin Yapısı ve Geçmişe Bakış13 – 17 Ekim 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.2.1. Temel astronomik cisim ve sistemleri tanır.
  • AUB.9.2.2. Astronomik gözlemlerden yararlanarak zamanın göreli olduğunu açıklar.

İçerik çerçevesi

  • “Uzay”, “evren” ve “görünür evren” kavramları açıklanır.
  • Temel astronomik cisim ve sistemler hiyerarşik sırada verilir.
  • Işık hızının sonlu olduğu ve bunun bir sonucu olarak zamanın mutlak değil göreli olduğu ifade edilir.
  • Ay'a baktığımızda onun 1.2 saniye, Güneş'e baktığımızda ise yaklaşık 8 dakika önceki hâlini gördüğümüz açıklanır.
7Genişleyen Evren20 – 24 Ekim 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.2.3. Gök ada türlerini ayırt eder.
  • AUB.9.2.4. Evrenin geleceği bakımından karanlık maddenin önemini açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Gök adaların Hubble sınıflaması verilir ve farklı gök ada türlerine ilişkin örnekler sunulur.
  • Balon şişirme deneyi ile Hubble'ın gözlemleri ve genişleyen evren modeli tartışılır.
  • Big-Bang (büyük patlama) kuramı tanımlanır.
  • Evrenin genişlemesinin sonsuza kadar devam edip etmeyeceği konusunda karanlık maddenin rolü ve önemi belirtilir.
8Samanyolu ve Güneş Sistemi27 – 31 Ekim 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.2.5. Samanyolu gök adasını tanır; Güneş sisteminin Samanyolu gök adası içerisindeki konumunu belirtir.
  • AUB.9.2.6. Çıplak gözle gökyüzünü gözlemleyerek yıldızlar ile gezegenleri ayırt eder.

İçerik çerçevesi

  • Samanyolu gök adasının büyüklüğü, şekli ve genel özellikleri açıklanır.
  • Güneş sisteminin Samanyolu içerisindeki konumu temsilî resim ve çizimlerle belirtilir.
  • Ödev: Gece gökyüzünü gözlemleyerek olası gezegenlerin konum ve zamanını not etme.
  • Büyük gezegenlerin genel özellikleri kısaca açıklanır.
9Modern Astronominin Doğuşu3 – 7 Kasım 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.2.7. Kepler Yasalarını Güneş sistemindeki gezegenlere ve birbiri etrafında dolanan diğer gök cisimlerine uygular.

İçerik çerçevesi

  • Modern astronominin doğmasında Kopernik devriminin önemi vurgulanır.
  • Kopernik, Tycho, Kepler, Galileo ve Newton'un modern astronomiye katkıları hakkında kısaca bilgi verilir.
  • Kepler Yasaları ifade edilir ve grup çalışmasıyla Kepler'in Üçüncü Yasası kullanılarak gezegenlerin dolanma dönemleri hesaplanır.
10Ara Tatil10 – 14 Kasım 2025
11Uzaklık ve Görünür Büyüklük17 – 21 Kasım 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.2.8. Bir yıldızın ıraksım (paralaks) açısını kullanarak uzaklığını tahmin eder.

İçerik çerçevesi

  • Astronomide gök cisimlerinin uzaklıklarının tayininin önemi belirtilir.
  • Iraksımın (paralaks) ne anlama geldiği ve bir yıldızın ıraksımının nasıl ölçüldüğü açıklanır.
  • Uzaklık ölçer yöntemiyle nispî olarak yakın yıldızların uzaklıklarını ölçme etkinliği yapılır.
12Uzaklık ve Görünür Büyüklükdevam24 – 28 Kasım 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.2.9. Görünür büyüklüğün fiziksel anlamını ve ıraksım açısıyla ilişkisini tanımlar.

İçerik çerçevesi

  • Bir gök cisminin görünür yarıçapı (α") tanımlanır.
  • Gerçek yarıçap (R), görünür yarıçap (α") ve uzaklık (d) arasındaki ilişki verilir.
  • Araştırma etkinliği: Yakın yıldızların uzaklık, yarıçap, ıraksım açıları ve görünür yarıçapları bir çizelgede tamamlanır.
13Yıldızların Evrimi1 – 5 Aralık 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.2.10. Yıldızların enerji üretim mekanizmasını açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Einstein'in kütle-enerji eş değerliği ilkesi verilir.
  • Bir yıldızın iç yapısı ve enerji üretim mekanizması kısaca belirtilir.
  • Güneş sabiti (Sₒ) tanımlanır ve yeryüzünde ölçülen ortalama değeri verilir.
  • Grup çalışması: Güneş'in ömrü hesaplanır ve sonuçlar karşılaştırılır.
14Yıldızların Evrimidevam8 – 12 Aralık 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.2.11. Yıldızların evrimi ile biyolojik yaşam arasındaki ilişkiyi açıklar.
  • AUB.9.2.12. Kara delik kavramını açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Yıldızların evrimi ve süpernova olayı kısaca açıklanarak bilinen tüm ağır elementlerin bu süreçte oluştuğu belirtilir.
  • Büyük ve küçük kütleli yıldızların evrimlerinin son aşamaları (nötron yıldızı, kara delik) açıklanır.
  • Esnek bez ve bilye deneyi ile iki boyutlu uzayın nasıl eğrildiği gözlenir ve kara delik kavramı somutlaştırılır.
15Kara Cisim Işıması ve Yıldızların Işıtması15 – 19 Aralık 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.2.13. Kara cisim ışımasının özelliklerini belirtilir.
  • AUB.9.2.14. Işıma ile görünür ışık şiddeti arasındaki farkı ayırt eder.
  • AUB.9.2.15. Kara cisim yaklaşımını kullanarak bir yıldızın sıcaklığını belirler.

İçerik çerçevesi

  • "Kara cisim" tanımlaması yapılarak temel özellikleri verilir.
  • Wien kayma yasası verilir ve bu yasadan yararlanarak bir kara cismin sıcaklığı belirlenir.
  • Bir yıldızın ışıması ve görünür ışık şiddeti tanımlanır.
  • Sıcaklıkları bilinen ve bilinmeyen kara cisimlerin enerji dağılım eğrileri kullanılarak sıcaklığı bilinmeyen yıldızın sıcaklığı tahmin edilir.

3. Ünite: Kon Düzenekleri ve Görünür Hareket

16–23. hafta22 Aralık 2025 – 13 Şubat 202611 kazanım

16Gök Küresi22 – 26 Aralık 2025

Kazanımlar

  • AUB.9.3.1. “Gök küresi” nin algısal bir kavram olduğunu açıklar.
  • AUB.9.3.2. Gök küresinin temel ögelerini sıralayarak, açıklar.

İçerik çerçevesi

  • İnsan gözünün çok uzak cisimlerin uzaklıklarını kıyaslamadaki yetersizliği vurgulanarak gök küresi teriminin algısal bir kavram olduğu açıklanır.
  • Yerküre ile gök küresinin temel ögeleri (kutuplar, ekvator, Kutup Yıldızı, zenit, nadir vb.) açıklanır.
17Gök Küresidevam29 Aralık 2025 – 2 Ocak 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.3.3. Takımyıldızlarının astronomi açısından önemini belirtir.
  • AUB.9.3.4. Gök cisimlerinin günlük görünür hareketlerinin nedenini açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Gök küresinin tamamının 88 takımyıldızıyla parsellendiği ve yıldızların bu şekilde isimlendirildiği belirtilir.
  • Kutup Yıldızı'nın nasıl bulunacağı gösterilir.
  • Günlük görünür hareket tanımlanır.
  • Kutup Yıldızı civarının uzun pozlanmış fotoğrafı incelenerek yerin dönme süresi hesaplanır.
18Küresel Kon Düzeneğinin Genel Tanımı5 – 9 Ocak 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.3.5. Bir küresel kon düzeneği tasarlar.

İçerik çerçevesi

  • Küresel kon düzeneğinin genel tanımı, temel düzlem, başlangıç yarı çemberi ve açıların ölçüm yönü ve sınırları verilir.
  • Temel düzlem olarak küre merkezinden geçen herhangi bir düzlemin seçilebileceği ve farklı küresel kon düzeneklerinin kurulabileceği belirtilir.
  • Öğrenciler bir gök küre üzerinde keyfi bir küresel kon düzeneği kurarak yıldızların koordinatlarını tahmin ederler.
19Coğrafi Kon Düzeneği12 – 16 Ocak 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.3.6. Coğrafi koordinatları verilen bir noktayı model üzerinde bulur.

İçerik çerçevesi

  • Coğrafi kon düzeneği (enlem, boylam) tanımlanır.
  • Temsilî bir yerküre üzerinde çeşitli noktaların coğrafi koordinatları tahmin edilir.
  • Kutup noktalarında boylam açısı ile yön kavramının anlamını yitirdiği çıkarımına varılır.
20Yarıyıl Tatili19 – 23 Ocak 2026
21Yarıyıl Tatili26 – 30 Ocak 2026
22Astronomik Kon Düzenekleri2 – 6 Şubat 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.3.7. Çevren düzleminin astronomik açıdan önemini ifade eder.
  • AUB.9.3.8. Gök küresi çizimlerinde gözlem yerine ait enlem bilgisini kullanır.

İçerik çerçevesi

  • Farklı temel düzlemler seçilerek farklı amaçlara uygun astronomik kon düzeneklerinin kurulabileceği belirtilir.
  • Temsilî bir yerküre üzerinde iki farklı gözlemci için çevren düzlemleri çizilir ve hangi gök cisimlerini görebilecekleri tartışılır.
  • Kutup Yıldızı'nın çevren yüksekliğinin, gözlem yerinin enlemine eşit olduğu uygun bir şekil yardımıyla açıklanır.
23Astronomik Kon Düzenekleri ve Günlük Görünür Hareket9 – 13 Şubat 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.3.9. Eşlek kon düzeneğini şekil üzerinde tanımlar.
  • AUB.9.3.10. Bir gözlem yerine ilişkin temsilî gök küresini çizerek gök cisimlerinin günlük görünür hareketlerini açıklar.
  • AUB.9.3.11. Doğma batma koşullarını çizim yardımıyla açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Eşlek kon düzeneği (sağ açıklık ve dik açıklık) açıklanır.
  • Bir gözlem yerinin temsilî gök küresinde gök cisimlerinin günlük görünür hareketleri gösterilir.
  • "Batmayan yıldız”, “doğmayan yıldız”, “doğup batan yıldız" terimlerinin anlamı açıklanır.
  • Uygun bir şekil yardımıyla kuzey enlemli bir gözlem yerinde gök cisimlerinin doğma batma koşulları üzerinde durulur.

4. Ünite: Ay ve Güneş'in Görünür Hareketleri

24–29. hafta16 Şubat – 27 Mart 20269 kazanım

24Güneş'in Görünür Hareketleri16 – 20 Şubat 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.4.1. Güneş'in, yıllık hareketini açıklar.
  • AUB.9.4.2. Verilen herhangi bir tarih için Güneş'in eşlek kon sayılarını yaklaşık olarak tahmin eder.

İçerik çerçevesi

  • Güneş'in yıldızlara göre her gün doğu yönünde yaklaşık 1° kaydığı vurgulanır.
  • “Yaz yıldızları” ve “kış yıldızları” kavramları verilir. “Burç” kavramı tanımlanır.
  • Eşlek kon düzeneği üzerinde tutulum çemberi çizilerek ekinoks ve gündönümü tarihlerindeki Güneş'in konumu gösterilir.
25Güneş'in Görünür Hareketleridevam23 – 27 Şubat 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.4.3. Gündüz ve gece sürelerinin gözlem yerinin enlemi ve Güneş'in dik açıklığı ile ilişkili olduğunu örneklerle açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Yeryüzünde, belli bir tarihte gece ya da gündüzün meydana gelmediği yerler olduğu üzerinde durulur.
  • Güneş'in günlük çemberinin gün ve gece yaylarının ölçülerinin, o yerdeki gündüz ve gece sürelerine karşılık geldiği vurgulanır.
  • Öğrenciler, verilen tarihler için bulundukları yerdeki gündüz ve gece sürelerini geometrik çizimle bulur ve takvim verileriyle karşılaştırır.
26Ay'ın Görünür Hareketleri ve Evreleri2 – 6 Mart 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.4.4. Ay'ın aylık hareketini çizim yoluyla açıklar.
  • AUB.9.4.5. Gök yüzündeki konumunun değişimini izleyerek Ay'ın aylık hareketinin açısal hızının değerini yaklaşık olarak belirler.
  • AUB.9.4.6. Ay'ın evrelerinin nasıl oluştuğunu şekil üzerinde gösterir.

İçerik çerçevesi

  • Ay'ın dolanma ve dönme dönemlerinin eşit olduğu vurgulanır.
  • Gözlem etkinliği ile Ay'ın yıldızlara göre her gün ne kadar doğuya kaydığı belirlenir.
  • Ay'ın evrelerini ve evre isimlerini gösteren şematik bir şekil verilir ve oluşumları açıklanır.
27Güneş ve Ay Tutulmaları9 – 13 Mart 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.4.7. Ay tutulmasını açıklar.
  • AUB.9.4.8. Güneş tutulmasını açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Ay tutulması tanımlanır ve uygun bir şekil yardımıyla açıklanır.
  • Neden her dolunay evresinde ay tutulması olmadığı tartışılır.
  • Güneş tutulması (halkalı, parçalı, tam) tanımlanır ve şekil yardımıyla açıklanır.
  • Poster çalışması: Ülkemizde son 50 yılda gözlenen tam Güneş tutulmalarının tarihleri ve hatları araştırılır.
28Ara Tatil16 – 20 Mart 2026
29Güneş ve Ay Tutulmalarıdevam23 – 27 Mart 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.4.9. Ay ve Güneş tutulmalarının bilimsel açıdan önemini değerlendirir.

İçerik çerçevesi

  • Grup araştırması: Ay ve Güneş tutulmalarının bilimsel açıdan önemi araştırılır.
  • Araştırma sonucunda elde edilen bilgiler çeşitli görsel materyallerden yararlanarak sınıfa sunulur.
  • Astronomların, tutulma sırasındaki gözlemlerle ne gibi bilgiler edindikleri üzerinde durulur.

5. Ünite: Zaman ve Takvim

30–34. hafta30 Mart – 1 Mayıs 20268 kazanım

30Zaman30 Mart – 3 Nisan 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.5.1. Dönemli olarak tekrarlayan her olay ile zamanın ölçülebileceğini fark eder.
  • AUB.9.5.2. Yıldızıl gün ve gerçek Güneş gününü ayırt eder.

İçerik çerçevesi

  • “Zaman” kavramının doğadaki düzenli tekrarlayan hareketler ile somutlaşan bir kavram olduğu belirtilir.
  • Grup çalışması: Bir kum saati yapılır ve bu saat kullanılarak bir ders süresi ile bir gün uzunluğu ölçülür.
  • “Yıldızıl gün” ve “gerçek Güneş günü” tanımlanır, sürelerinin farklı olduğu uygun bir şekil yardımıyla açıklanır.
31Zamandevam6 – 10 Nisan 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.5.3. Güneş zamanı ile yıldız zamanı arasındaki ayrımı fark eder.
  • AUB.9.5.4. Günlük hayattaki kullanımı açısından, ortalama Güneş zamanının, yıldız zamanından daha uygun olduğunu ayırt eder.

İçerik çerçevesi

  • “Yerel yıldız zamanı” ve “yerel Güneş zamanı” tanımları verilir.
  • “Ortalama Güneş” ve “ortalama Güneş zamanı” tanımı verilir.
  • Güneş zamanı ile yıldız zamanı kavramları tartışılarak aralarındaki farklar belirlenir ve günlük hayatta hangisinin daha uygun olduğu tartışılır.
32Zamandevam13 – 17 Nisan 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.5.5. Bulunduğu yerin boylamı ile yerel zaman arasındaki ilişkiyi örneklerle açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Evrensel zamanın (Universal Time-UT) tanımı verilir.
  • Yeryüzünde kullanılan bölge zamanı sistemi kısaca tanıtılır.
  • Ankara'da yerel yıldız zamanı 12:00 iken İzmir ve Van'da yerel yıldız zamanının kaç olduğu hesaplanır.
  • Ülkemizde uygulanan “ileri saat uygulaması”nın ne olduğu ve faydaları tartışılır.
33Takvim20 – 24 Nisan 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.5.6. Takvim kavramını açıklayarak Güneş ve ay takvimlerini ayırt eder.
  • AUB.9.5.7. Dünyada en çok kullanılan takvimleri sıralar.

İçerik çerçevesi

  • Takvim kavramının anlamı ve insanların takvim kullanma ihtiyacı belirtilir.
  • Takvim çeşitleri (Güneş, ay ve Güneş-ay takvimleri) belirtilir ve takvimlerin oluşmasında astronominin önemi vurgulanır.
  • Dünyada kullanılan yaygın takvimlerin (Hicri, Rumi, Miladi) özellikleri kısaca verilir ve karşılaştırılır.
34Takvimdevam27 Nisan – 1 Mayıs 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.5.8. Ekli yıl tanımındaki ölçütleri kullanarak verilen herhangi bir yılın ekli yıl olup olmadığını açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Yıl uzunluklarının ortalama günün tam katı olmaması nedeniyle takvimlerin kusurlu olduğu belirtilir.
  • "Ekli yıl" tanımı ve miladi takvimin kusurları için önerilen diğer çözümler verilir.
  • Öğrenciler önemli tarihlerin (kendi doğum tarihleri, Atatürk'ün doğum tarihi vb.) ekli yıl olup olmadığını bulur.

6. Ünite: Uzay Bilimleri ve Uzay Çalışmaları

35–40. hafta4 Mayıs – 12 Haziran 202612 kazanım

35Uzay Bilimleri4 – 8 Mayıs 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.6.1. Uzay bilimlerini astronomi ve diğer temel bilimlerle ilişkilendirir.
  • AUB.9.6.2. Uzay bilimlerinin alt dallarını sıralayarak kapsamlarını açıklar.

İçerik çerçevesi

  • Uzay bilimlerinin, tüm temel bilimlerin uzaya uygulanması olduğu vurgulanır.
  • Uzay bilimlerinin çalışma alanları ve alt dalları (astrofizik, astrokimya, astrobiyoloji vb.) verilir.
  • Öğrenciler, uzay bilimlerinin çalışma alanları ile alt dallarını eşleştirir.
36Uzay Bilimlerinin Gelişimi ve Uzay Çalışmaları11 – 15 Mayıs 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.6.3. Uzay çalışmalarının amaçlarını sıralar.

İçerik çerçevesi

  • Uzay çalışmalarının birincil (bilimsel araştırma, keşif) ve ikincil (teknolojik gelişim, ulusal prestij) amaçları üzerinde durulur.
  • Hızlı tur tekniği ile her öğrencinin uzay çalışmalarının amaçları konusundaki fikirleri alınır.
  • Alınan fikirlerden yola çıkılarak uzay çalışmalarının amaçları listelenir ve sınıf panosuna asılır.
37Uzay Çalışmalarının Gelişimi18 – 22 Mayıs 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.6.4. Uzay çalışmalarının gelişimini açıklar.
  • AUB.9.6.5. Uzay çalışmalarının yaşamımızdaki etkilerini örneklerle açıklar.

İçerik çerçevesi

  • “Uzayda ilkler” konusu araştırılarak uzay çalışmalarına damgasını vuran olaylar pano haline getirilir.
  • Uzay çalışmalarının dünyadaki yaşam kalitesinin yükselmesindeki önemi ve bu çalışmalar sayesinde geliştirilen teknolojilerin (tıp, eğitim, haberleşme) kullanımları örneklerle açıklanır.
38Uzay Çalışmalarında Kullanılan Araçlar25 – 29 Mayıs 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.6.6. Uzay çalışmalarında kullanılan temel araçları tanır.
  • AUB.9.6.7. Uyduların yaşantımızdaki önemini fark eder.

İçerik çerçevesi

  • "Roketler, uydular, uzay istasyonları, uzay mekikleri" tanıtılarak kullanım alanları açıklanır.
  • Öğrenciler basit bir roket veya uzay mekiği modeli hazırlar.
  • Uyduların kullanım alanlarına göre sınıflaması verilerek astronomi ve günlük yaşantımızdaki önemi belirtilir.
39Evrende Hayat Var mı? ve Uzaya Seyahat1 – 5 Haziran 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.6.8. Evrende başka hayat izleri olup olmadığı konusunda tahminlerde bulunur.
  • AUB.9.6.9. Astronot olabilme kriterlerini belirtir.
  • AUB.9.6.10. Astronomlar ile astronotların çalışma alanlarını ayırt eder.

İçerik çerçevesi

  • Astrobiyoloji kavramının tanımı ve amaçları verilir. SETI Programı vurgulanarak özetlenir.
  • Astronotların ne şekilde seçildikleri, uzay yolculuğu için nasıl hazırlandıkları ve yaşam koşulları açıklanır.
  • “Astronom” ve “astronot” sözcüklerinin anlamları ile çalışma alanlarının farklılıkları vurgulanır.
40Uzay Kolonileri8 – 12 Haziran 2026

Kazanımlar

  • AUB.9.6.11. Uzay kolonisi kavramını ve uzayda koloni kurma ihtiyacının gerekçelerini açıklar.
  • AUB.9.6.12. Bir uzay kolonisi tasarlayarak bu kolonide nelere ihtiyaç duyulacağına ilişkin tahminlerde bulunur.

İçerik çerçevesi

  • “Koloni ve uzay kolonisi” kavramları verilir ve uzay kolonisine neden ihtiyaç duyulacağı açıklanır.
  • Senaryo tabanlı grup çalışması: Öğrenciler, Dünya'nın artık yaşanamaz hale geldiği bir senaryoda kendi uzay kolonilerini tasarlar.
  • Uzay kolonisi oluşturulurken göz önünde bulundurulması gereken konular (yer, yaşam alanı, sağlık, beslenme vb.) belirtilir.

Genel Tekrar ve Proje Sunumları

41. hafta15 – 19 Haziran 20262 kazanım

41Yıl Sonu Genel Tekrarı15 – 19 Haziran 2026

Kazanımlar

  • Yıl boyunca işlenen ünitelerdeki temel kavram ve ilkeleri tekrar eder.
  • Öğrenilen konular arasındaki bağlantıları kurar.

İçerik çerçevesi

  • Öğrencilerin yıl boyunca hazırladıkları projelerin sunumları yapılır.
  • Üniteler bazında kavram haritaları oluşturulur.
  • Soru-cevap tekniği ile önemli konuların üzerinden geçilir.

Yıl Sonu Değerlendirme

42. hafta22 – 26 Haziran 20261 kazanım

42Dönem Sonu Değerlendirme ve Kapanış22 – 26 Haziran 2026

Kazanımlar

  • Dersin genel hedeflerine ulaşma düzeyini değerlendirir.

İçerik çerçevesi

  • Öğrenci ürün dosyaları (portfolyo) değerlendirilir.
  • Genel bir değerlendirme yapılarak ders yılı sonlandırılır.
  • Öğrencilerden ders ile ilgili geri bildirimler alınır.

Planın tamamını PDF olarak indirebilir ya da doğrudan yazdırabilirsiniz (Ctrl+P) — yazdırma görünümü sadeleştirilmiştir.

Sık sorulanlar

10. Sınıf Astronomi ve Uzay Bilimleri dersi kaç haftalık plana göre işleniyor?

Plan 42 hafta üzerinden kuruludur: 38 hafta ders, 4 hafta tatil. Ders haftada 2 saattir, yani yıl boyunca yaklaşık 76 ders saati eder.

10. Sınıf Astronomi ve Uzay Bilimleri ilk hafta hangi konuyla başlıyor?

İlk ders haftası (8 – 12 Eylül 2025) 1. Ünite: Astronominin Tanımı ve Gelişimi teması altında Astronominin Tanımı konusuyla başlar.

Bu derste kaç kazanım var?

Plan boyunca 69 kazanım ve 124 süreç bileşeni yer alır; bunlar 8 ünite/tema ve 30 konu başlığına dağılmıştır.

Plandaki tatil haftaları hangileri?

Takvimde Ara Tatil, Yarıyıl Tatili haftaları ders dışıdır; planda boş bırakılmış olarak görünür. Toplam 4 hafta bu şekildedir.

Bu planı olduğu gibi kullanabilir miyim?

Başlangıç noktası olarak evet, ancak yıllık planı zümreniz onaylar. Okulunuzun ders saati, tatil takvimi ve sınıfınızın hızı farklıysa haftaları kaydırmanız gerekir.

Astronomi ve Uzay Bilimleri dersinin diğer sınıflardaki planı

10. Sınıf düzeyindeki diğer dersler

Not: 2025-2026 Eğitim Öğretim Yılı tamamlandı. Bu sayfa arşiv değeriyle açık kalıyor; yeni yılın planı yayımlandığında buradan erişebileceksiniz.

Aynı planı telefonda taşımak

Planın tamamı bu sayfada ve PDF olarak indirilebiliyor — üyelik yok, kilit yok. DersTakip uygulaması bunun üstüne şunları ekler:

  • Doğru haftadan açılır. Uygulama plan takvimine bakıp bugünün haftasına kendisi gider; hafta aramakla uğraşmazsınız.
  • Haftalara not düşersiniz. "Bu hafta 2 saat kaydık", "telafi gerekiyor" gibi notlar haftanın altında kalır.
  • Derslerinizi favorilere alırsınız. Girdiğiniz 4-5 ders, her açılışta ilk ekranda olur.
  • Düzenlenebilir Word (.docx). Sitedeki PDF baskıya hazırdır; zümrede üzerinde oynayacağınız .docx dosyasını uygulama üretir.
  • Tüm sınıflarda kazanım araması yaparsınız. Bir kazanımın hangi sınıfın hangi haftasında geçtiğini aratabilirsiniz.

Uygulamada bu bölümün adı Kazanımlar. Ücretsizdir; planları görmek için ödeme gerekmez.